Opgehaald: July 7th, 2008, 10:19am CEST
Het is essentieel dat ze regelmatig het woord nemen. De tips van repetitor Guy Delhaye kunnen helpen om de 1.001 valkuilen te vermijden die aan deze - best wel - complexe oefeningen zijn verbonden.
De gelegenheden waarop de KMO-bedrijfsleider het woord kan nemen, zijn talrijk. De gevolgen van een onvoorbereide toespraak worden echter vaak onderschat: de toehoorders zijn minder aandachtig, een tic of teveel stress leidt de aandacht van het publiek af, de geloofwaardigheid gaat verloren... Naast het vaak voorkomende veelvuldig gestuntel, zelfs vooraleer de spreker het woord heeft genomen, komen we nog heel wat andere reacties tegen. De stoutmoedigste sprekers spreken de toehoorders zonder enige voorbereiding en met het hoofd naar beneden toe. Anderen houden hardnekkig vast aan hun oude gewoontes en ratelen hun tekst zo goed als kwaad af. En dat zijn nog maar enkele voorbeelden. Om de bedrijfsleider tegen dergelijk gestuntel te wapenen, riep communicatiespecialist Guy Delhaye een repetitorservice voor toespraken in het leven.
Aandacht voor storende elementenEr zijn talrijke elementen die u tijdens een toespraak uit uw concentratie kunnen halen. Denk maar een verstrooid publiek dat een onaangenaam achtergrondlawaai produceert. Of technische problemen, zoals een weerbarstige microfoon, ondergemoduleerde luidsprekers, etc. Het kan ook zijn dat eenvoudigweg de niet genummerde pagina’s van uw discours door elkaar raken. En u kunt in de war worden gebracht door een detail waarmee u geen rekening hield doordat u de plaats van het gebeuren niet op voorhand bezocht: een te grote of kleine ruimte, veel echo’s, storende geluiden door de nabijheid van een drukke autosnelweg of vlieghaven, etc. Guy Delhaye: “Eigenlijk dient u uw toespraak in te oefenen in omstandigheden die uw optreden sterk benaderen: bijvoorbeeld rechtstaand achter een pupiter met de microfoon in de hand. Maar idealiter doet u dit gewoonweg op de plaats van het gebeuren. Repeteer het liefst in het gezelschap van een ervaren repetitor, iemand met verstand van zaken. In dit vak is ervaring van primordiaal belang, vooral dan in noodsituaties. Het is niet iets dat met boeken of lessen kan worden aangeleerd. Spreken in publiek is iets wat men al doende leert.â€
Voorbereiding vermindert stressUit een beperkte enquête op de site www.bisrepetita.eu blijkt dat 55,17 % van de ondervraagden tijdens toespraken met nervositeit te kampen hebben. Nochtans geeft bijna 40 % toe nooit hun speeches in te oefenen, terwijl precies dat de ideale manier is om zenuwen te vermijden. Oefening neemt immers de onzekerheid weg, waardoor ook stress wordt geminimaliseerd. Sommigen beweren dat improvisatie de beste manier is om een toespraak voor te bereiden. Guy Delhaye antwoordt genuanceerd op deze stelling: “Alles hangt af van de persoon in kwestie. Bepaalde mensen bezitten de uitzonderlijke eigenschap om zonder voorbereiding te spreken, weliswaar over zaken waarover ze erg veel weten. Ze kunnen hun gedachten snel en schijnbaar zonder moeite ordenen. Maar er zijn grenzen aan improvisatie, zelfs bij personen die gewoon zijn om in het openbaar te spreken. Zelfs een geoefende en ervaren woordvoerder zal het toch moeilijk hebben met een speech in het kader van crisiscommunicatie, bijvoorbeeld naar aanleiding van een ontploffing in een fabriek waarbij doden en gewonden vielen. In dergelijke gevallen komt het erop aan uw discours tot in de details voor te bereiden.â€
De plaats van de toespraakEen element waarover de spreker meester moet zijn, is de omgeving waar de toespraak zal plaatsvinden. Guy Delhaye: “Als u binnen spreekt, controleert u best de afmetingen van de zaal. Is het een vergaderzaal, een grote conferentieruimte, een auditorium? Is de akoestiek goed? Als u buiten spreekt, ga dan na of het om een kalme of eerder lawaaierige omgeving gaat. De spreker moet ook rekening houden met de aanwezige uitrusting. Als iets ontbreekt, loopt u het risico dat uw stem niet tot aan uw toehoorders draagt. Hierdoor zul het publiek weinig aandachtig zijn en wellicht geroezemoes produceren, waardoor u dan weer uit uw concentratie wordt gebracht.†In de praktijk oefent de spreker zijn tekst idealiter op de plaats waar hij zijn discours zal geven. Want op die manier kan hij alle eigenschappen van de ruimte verkennen en ontdekken, alsook zich in de sfeer van de locatie inleven.
Uw voorkomenDe kennis van de locatie is van cruciaal belang voor een efficiënte toespraak, maar uw voorkomen is minstens even belangrijk. In dit opzicht vervult de repetitor een strategische rol, aangezien hij de spreker de kans geeft om zich in de concrete situatie in te leven en zich ervan te overtuigen dat een bepaalde tic of lichaamstaal de verstaanbaarheid van zijn discours niet verstoort. Onder de elementen met betrekking tot de fysieke voorbereiding wil Guy Delhaye onze aandacht vooral op één aspect vestigen: de blik. Want deze ‘plakt’ al te vaak aan het papier. “De spreker dient zijn blik integendeel te gebruiken om zijn aandacht over de volledige zaal te verdelen. Zorg ervoor dat iedereen zich individueel aangesproken voelt door wat u zegt. Tenslotte is de keuze van de repetitor van cruciaal belang: het moet iemand zijn die u puur objectief kan beoordelen. Een bedrijfsleider die zijn toespraak in de aanwezigheid van zijn vrouw inoefent, loopt het risico dat de zwakke punten van zijn discours niet correct worden geïdentificeerd omdat zijn echtgenote te mild is voor hem. Zo bewijst ze hem allerminst een dienst, want het publiek zal veel kritischer zijn, zeker als er minder aangename zaken worden gecommuniceerd.†Deze voorafgaande analyse is cruciaal. Want een spreker neemt tijdens zijn discours vaak een totaal onverwachte houding aan. Guy Delhaye gaf het voorbeeld van een bedrijfsleider die onbewust lachte toen hij een reeks ontslagen bekendmaakte. Of een CEO die met een droevig gezicht positieve resultaten meedeelde...
Speechlessen: niet allemaal even goed Omdat communicatie aan belang wint (ook in kleinere organisaties), worden bedrijfsleiders steeds vaker gevraagd om het woord te nemen. Lessen, leersessies en inoefensessies worden onvermijdelijk. Maar let op: de kwaliteit van trainers en opleidingen is niet overal even goed. Guy Delhaye: “In België zijn er vrij weinig mensen die zich specialiseren in de goede voorbereiding van een toespraak. Velen organiseren weliswaar opleidingen, lessen of seminaries. Maar niemand vervult dezelfde rol als ik: die van repetitor. En precies dat is nodig om het debiet en stemtimbre van sprekers te evalueren: twee elementen die erg belangrijk zijn om door de toehoorders te worden begrepen.†Deze verstaanbaarheid hangt ook af van (op het eerste zicht onbelangrijke) praktische aspecten, zoals de ruime opmaak van uw discours of de keuze van een voldoende groot lettertype.
Vijf tips voor een goede toespraak1.  Vraag u af of iedereen u zal begrijpen. 2. Adem rustig en las korte pauzes in. 3.  Besteed extra aandacht aan uw tics en lichaamstaal. 4.  Geef de indruk dat u zich tot iedereen in het publiek richt. 5.  Oefen uw toespraak in voor een derde persoon, bij voorkeur voor een professionele repetitor.
Zeven gouden tips om een goede spreker te worden 1.  Respecteer uw toehoorders. Ze zullen hetzelfde met u doen. 2.  Doe het nodige om zoveel mogelijk onverwachte omstandigheden te vermijden. 3.  Besteed veel aandacht aan de laatste repetitie. Op dat moment komen de sterke en zwakke punten van uw speech naar voren. 4.  Ontstress voor de toespraak door de geïdentificeerde tekorten te verdoezelen en concentreer u op de sterke punten van uw speech.5.  Let op details die fataal kunnen zijn, zoals trillende handen. U kunt deze kleine zaken heel eenvoudig vermijden. 6.  Spreek voldoende luid en articuleer duidelijk: zo wordt u ook door de mensen achteraan de zaal begrepen.7.  ‘Negatieve’ gebaren kunnen op het laatste moment worden aangepast. In dit opzicht geven radicale methodes vaak het beste resultaat. Zo had Jacques Chirac altijd trillende handen wanneer hij het woord nam. Maar op gegeven zeker moment gaf iemand hem de tip om zijn handen plat op de tafel bureau te leggen. En wat bleek? Zijn toespraken waren ineens veel duidelijker...
Namen deel aan deze meeting
AD&S Group, Lionel HubertCasa Kafka Pictures, Baptiste NicolasCNCT, Jean-Pierre CiccheleroContentia, Sylvie DuvivierCoralis, Dominique OpdebeeckCreditoring Services, Olivier PutzeysDynamite, Marco HellemansFesti, Gaëlle Lefebvre Human Management Advice – HMA, Michel J.HorionICHEC Brussels Managment School, Nguyen ChauICID, Juanita Pinto IRISNET, Philippe Mievis & Gisèle WilkinKEMAT, Mike MasonLes Petits Riens, Inès StiévenardNartis, Bernard Thys Shanks, Joseph TrioloSystemat, Martin DetryTetra Pak Benelux, Doris Forster
Spreker van de dag Guy Delhaye: “Ik begon mijn carrière als onafhankelijk copywriter (...) voor reclameagentschappen, maar ook voor de magazines en stripverhalen van Uitgeverij Dupuis (...). Daarna volgde ik een theoretische opleiding PR in een privé-school en een praktische opleiding op de werkvloer. Tevens verdiepte ik me in de Angelsaksische literatuur over dit onderwerp. De eerste stappen in de PR-wereld zette ik als persattaché van Uitgeverij Elsevier, die met meesterhand werd geleid door Jean-Jacques Schellens, Medeoprichter van Uitgeverij Marabout en Voorzitter van de Vlaamse Uitgevers Vereniging. Mijn klanten: Assimil, de eerste publicitaire straatnaambordjes, de Delta gidsen, Colgate-Palmolive, de Stichting van Bestuurders, de Associatie van lijnpiloten, de woordenboeken Le Robert, Aiwa, ... Ik gaf les aan het Europese Instituut voor Communicatie en de Ecole Française voor persattachés. Maar ik woonde eveneens conferenties en seminaries bij van de Kamers van Koophandel en managementscholen. Tijdens zo’n 250 culturele voorstellingen en de presentatie van damesbladen deed ik via RTBF Radio 2 micro-ervaring op. Sinds september 2007 ben ik gespecialiseerd in het inoefenen van toespraken, iets wat op het continent nog niet bestond. Iedereen die voor een beperkt of groot publiek moet spreken, kan op mijn diensten als ervaringsdeskundige op het vlak van emergency coaching beroep doen. Mijn rol is deze van eerste publiek: 100 % objectief, realistisch en reactief.â€
www.bisrepetita.eu
- Johan Debière